Khi CEO của Cerebras tuyên bố 'nhu cầu khổng lồ' cho sản phẩm kết hợp với AMD, tôi không thấy một con chip. Tôi thấy một lệnh mua đang chờ khớp trên order book. Mỗi lần một công ty AI kêu gọi sự chú ý, đều có một câu chuyện định giá đang chờ được kể. Và với tư cách là một trader, tôi không quan tâm đến câu chuyện. Tôi chỉ quan tâm đến dòng tiền và thanh khoản. Câu hỏi đặt ra: Cơn khát này thật sự đến từ nhu cầu thị trường, hay chỉ là một đợt 'pump' truyền thông trước thềm IPO? Hãy cùng mổ xẻ.
Trong thế giới crypto, mỗi lần một công ty AI công bố 'quan hệ đối tác chiến lược' với một gã khổng lồ phần cứng như AMD, đều có một lý do đằng sau. Cerebras, với con chip WSE-3 khổng lồ có kích thước bằng cả một chiếc bánh pizza, đang cố gắng cạnh tranh với NVIDIA. Nhưng thị trường AI không phải là một sàn giao dịch phi tập trung. Nó là một chiến trường mà ở đó, sức mạnh của phần cứng chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại là hệ sinh thái phần mềm, là khả năng tương thích, và là niềm tin của khách hàng tổ chức.
Tôi đã từng chứng kiến điều tương tự trong DeFi. Năm 2021, khi Uniswap V3 ra mắt với tính năng concentrated liquidity, ai cũng bảo đó là 'cuộc cách mạng'. Nhưng thực tế, chỉ có những người hiểu về impermanent loss mới sống sót. Còn những kẻ FOMO vào pool thanh khoản chỉ vì cái tên, họ đã mất trắng. Cerebras và AMD cũng vậy. Họ tuyên bố 'định nghĩa lại hiệu quả xử lý AI', nhưng tôi muốn nhìn vào con số. Họ có thể cung cấp bao nhiêu teraflops thực tế? Chi phí cho mỗi token inference là bao nhiêu? Và quan trọng nhất, liệu có một quỹ đầu tư nào đã ký hợp đồng dài hạn chưa?
Hãy nhìn vào bức tranh lớn hơn. Sự kết hợp giữa WSE-3 và AMD Instinct MI300X thực chất là một nỗ lực để tạo ra một 'cụm AI dị thường'. WSE-3 mạnh về băng thông bộ nhớ và huấn luyện, trong khi AMD MI300X lại là một cỗ máy suy luận (inference) mạnh mẽ. Ý tưởng là: huấn luyện trên WSE, sau đó triển khai suy luận trên AMD. Nghe có vẻ hợp lý, nhưng thực tế, việc kết nối hai kiến trúc khác nhau này là một thách thức về phần mềm. Nó giống như cố gắng chạy một bot arbitrage giữa một CEX và một DEX với thanh khoản khác nhau. Có thể làm được, nhưng chi phí giao dịch và độ trễ sẽ giết chết lợi nhuận.
Tôi từng xây dựng bot market making cho một quỹ tổ chức quản lý 50 BTC. Mỗi khi chúng tôi tích hợp một nền tảng mới, dù chỉ là một API lệch pha 100 mili giây, lợi nhuận của chúng tôi đã giảm 15%. Sự phức tạp của việc tích hợp Cerebras và AMD cũng tương tự. Khách hàng của họ, những công ty AI, sẽ không chấp nhận một giải pháp 'hacky'. Họ muốn một giải pháp plug-and-play. Và đó chính là điểm yếu của câu chuyện này.
Điểm đáng chú ý là CEO của Cerebras nói 'nhu cầu rất lớn'. Trong giới trading, khi ai đó nói 'nhu cầu rất lớn' mà không đưa ra con số cụ thể, đó thường là một tín hiệu để bán. Hãy nhìn vào lịch sử. Năm 2021, khi các dự án NFT như CryptoPunks tuyên bố 'nhu cầu khổng lồ', tôi đã bán hết 10 Punk của mình trong vòng hai tuần, lãi 200%. Nhưng một năm sau, giá giảm 80%. Thanh khoản ảo và sự cường điệu là kẻ thù của giá trị thực. Thị trường AI cũng không ngoại lệ.
Cerebras đang chuẩn bị cho IPO. Đây là một thời điểm nhạy cảm. Mỗi lần một công ty chuẩn bị lên sàn, họ đều có một chiến dịch PR để đẩy giá trị định giá lên cao. Tôi đã thấy điều này trong ICO năm 2017. Tôi đã đầu tư 25 ETH vào OmiseGo, và tôi đã mất $15,000. Tại sao? Bởi vì tôi tin vào whitepaper, chứ không phải vào dữ liệu giao dịch thực tế. Lý thuyết tokenomics không thay thế được sự kiểm chứng trên chiến trường giao dịch. Và lý thuyết về 'nhu cầu lớn' cũng vậy.
Tôi muốn nhìn vào cấu trúc thị trường của AI hardware. Thị trường này đang bị NVIDIA thống trị với hơn 80% thị phần. Bất kỳ đối thủ nào cũng phải đối mặt với một vấn đề: ecosystem lock-in. Các framework như PyTorch và TensorFlow đã được tối ưu hóa cho CUDA của NVIDIA. Cerebras và AMD có thể có phần cứng tốt hơn, nhưng nếu phần mềm không chạy, nó vô dụng. Điều này giống như việc có một bot giao dịch hoàn hảo, nhưng nó chỉ chạy trên một sàn giao dịch không có thanh khoản.
Một điểm mù khác là 'chi phí tuân thủ'. Cerebras và AMD đều phải đối mặt với các quy định xuất khẩu chip sang Trung Quốc. Đây là một rủi ro chính trị mà không ai nói đến. Trong crypto, chúng tôi gọi đó là 'regulatory risk'. Nó có thể giết chết một dự án chỉ sau một đêm. MiCA ở châu Âu mang lại sự rõ ràng, nhưng chi phí tuân thủ sẽ giết chết các dự án nhỏ. Tương tự, các lệnh trừng phạt công nghệ có thể cắt đứt nguồn doanh thu tiềm năng của Cerebras từ thị trường châu Á.
Vậy, đâu là takeaway từ câu chuyện này? Đối với tôi, đây là một cơ hội để short. Nếu Cerebras IPO với định giá quá cao, dựa trên 'nhu cầu lớn' không có bằng chứng, thì đó là một cơ hội bán khống tuyệt vời. Nhưng hãy cẩn thận. Trong thị trường giảm hiện tại, sống sót quan trọng hơn lợi nhuận. Hãy nhìn vào dữ liệu, không phải lời nói. Hãy nhìn vào dòng tiền, không phải câu chuyện.
Tôi kết thúc bài viết này bằng một câu hỏi: Khi cơn khát chip AI cuối cùng cũng được đáp ứng, ai sẽ là người bán ra trước?